Barua Ya Chahali: Teknolojia

Afrika Yazindua Mfumo Wake wa Intaneti, Kujikomboa kutoka Udhibiti wa Nchi za Magharibi

Evarist Chahali — Thu, 11 Sep 2025 07:00:44 GMT

Afrika imezindua mfumo wake wa intaneti, ikiweka hatua kubwa kuelekea uhuru wa kidijitali. Ubadilishano wa Intaneti wa Bara (CIX) ulianza kufanya kazi mapema mwezi wa Septemba 2025 baada ya miaka ya mipango na uwekezaji wa nchi wanachama wa Umoja wa Afrika. Hatua hii inabadilisha kimsingi jinsi intaneti inavyofanya kazi Afrika, kupunguza utegemezi wa ku…

Video Kamili ya Kozi ya Mubashara ya Akili Mnemba (AI): Somo la Kwanza

Evarist Chahali — Sat, 05 Jul 2025 06:30:30 GMT

Asanteni nyote mliojitokeza kwenye livestream ya kozi ya awali ya akili mnemba (AI). Endapo una maoni, karibu sana

MENGINEYO

Karibu Kuhudhuria Kozi Ya Bure ya Akili Mnemba (AI) Mubashara

Evarist Chahali — Fri, 04 Jul 2025 07:02:42 GMT

Leo saa 12 jioni kwa muda wa Afrika Mashariki, Jasusi ataendesha darasa la mubashara (live) kupitia app ya Substack.

Kama hujaipakua, fanya hivyo hapa chini

Available for iOS and Android

Unaweza pia ku-scan hapa chini

Safu Ya TEKNOLOJIA: #Flashback: umuhimu wa kubloku watu kwenye mitandao ya kijamii (inapobidi)

Evarist Chahali — Mon, 22 Jan 2024 09:00:37 GMT

#Flashback Julai 17, 2019
Usalama Wako Mtandaoni: Umuhimu Wa Kubloku Watu Kwenye Mitandao Ya Kijamii (Inapobidi)

Mie mtumishi wako ninatuhumiwa kuwa Mtanzania ninayeongoza kwa kubloku watu huko Twitter. Na sina tatizo na "cheo" hicho kwa sababu wengi wa hao wanaonituhumu hawajawahi kujihangaisha kufahamu kwanini ninawabloku watu wengi.

Na ninaomba kutumia …

Safu ya TEKNOLOJIA: Makala hii ya Kiswahili kuhusu ubashiri wa matukio barani Afrika mwaka 2024 imejiandika yenyewe kwa kutumia akili mnemba (artificial intelligence)

Evarist Chahali — Fri, 24 Nov 2023 04:02:15 GMT

Available for iOS and Android

Nashukuru kwa kuonyesha maslahi yako katika utabiri wa kisiasa kwa Afrika mwaka 2024. Hapa ni utabiri wangu kuhusu mwelekeo wa kisiasa barani Afrika kwa mwaka ujao.
Utangulizi
Barani Afrika, mwaka 2024 unaashiria wakati wa mabadiliko na changamoto mpya za kisiasa. Huku mataifa mengi yakikabiliana na changamoto za kiuchumi, kijamii, na mazingira, uongozi w…

Safu ya Teknolojia: Motorola yaja na simu inayopinda na unayoweza kuivaa kama saa

Evarist Chahali — Thu, 26 Oct 2023 08:30:22 GMT

Available for iOS and Android

Safu ya Teknolojia: Fahamu kuhusu 'vita ya habari' (information warfare)

Evarist Chahali — Tue, 24 Oct 2023 07:30:19 GMT

Fahamu kuhusu INFORMATION WARFARE

Makala hii ilichapishwa mara ya kwanza 14.08.2019 wakati Tanzania inapitia kipindi kigumu kabisa, hususan kwenye mitandao ya kijamii ambako ilikuwa kosa la jinai kuongea chochote kisichowapendeza watawala. Jasusi a.k.a Mtumishi Wako alikuwa miongoni mwa wahanga wakubwa wa ukandamizwaji huo, lakini anadiriki kusimama kifu…

Safu ya TEKNOLOJIA: Fahamu kuhusu vivinjari (browsers)

Evarist Chahali — Thu, 19 Oct 2023 07:30:54 GMT

#Flashback: Mada hii ilichapishwa na Jasusi kwa mara ya kwanza Oktoba 26, 2019
…mada ya wiki hii inahusu vivinjari. Kama Kiswahili sanifu kinakupiga chenga, kivinjari ni BROWSER. Vivinjari ni wingi (plural) ya kivinjari.

Sijui kama nilishawahi kuwasimulia kwamba nilijifunza kutumia kompyuta mwaka 2002 baada ya kuja huku Uingereza. Pale Mlimani (UDSM) kul…

Safu ya TEKNOLOJIA: Mtandao wa kijamii wa Threads waja na features mbili muhimu - ujumbe wa sauti na ku-edit posts

Evarist Chahali — Fri, 13 Oct 2023 07:30:32 GMT

Available for iOS and Android

Mtandao wa kijamii wa Threads umetangaza features mbili muhimu katika jitihada zake za kutanuka zaidi. Threads, iliyoanza kwa kishindo kikubwa na kufanikiwa kusajili watumiaji wapya zaidi ya milioni 100 ndani ya siku moja, imedorora mno kutokana na ufinyu wa features mbalimbali muhimu.

Threads ilitarajiwa kuwa kimbilio kwa watumiaji wa mtandao wa kijami…

Twitter yapata ushindani mpya, baada ya Instagram kuleta Threads, TikTok nayo yaja na "machapisho za maandishi pekee" (text-only posts)

Evarist Chahali — Sun, 06 Aug 2023 08:31:00 GMT

Available for iOS and Android

TikTok imetangaza kuanzishwa kwa machapisho ya maandishi pekee ikiwa ni jaribio la kuwavutia watu wanaoweza kutafuta mbadala wa Twitter .

TikTok ilitangaza hivi karibuni kwamba sasa itawaruhusu watumiaji kutengeneza "maudhui yanayotegemea maandishi", katika hatua inayojulikana kama "kupanua mipaka ya uundaji wa maudhui kwa kila mtu kwenye TikTok".

Tovuti …

Baada ya kampuni ya Meta inayomiliki FB, Whatsapp na Insta kuzindua mtandao mpya wa kijamii uitwao Threads huku mamilioni wakijiunga, Twita "yapaniki", yatishia kwenda mahakamani

Evarist Chahali — Fri, 07 Jul 2023 07:45:10 GMT

Available for iOS and Android

Hatimaye kampuni ya Meta inayomiliki Instagrama, Facebook na Whatsapp jana imezindua mtandao mpya wa kijamii uitwao THREADS.

Kama ilivyoelezwa katika kijarida hiki hapo jana, mtandao huo mpya wa kijamii umepokelewa kwa mtikisiko mkubwa ambapo ndani ya masaa 24, zaidi ya watumiaji wapya milioni 30 walikuwa wamejisajili na kuvunja rekodi ya mitandao yote …

[Update] Kwaheri Twitter? Kampuni ya Meta inayomiliki Insta, FB na Whatsapp yazindua app mpya iitwayo THREADS inayolenga kuipiku Twitter

Thu, 06 Jul 2023 07:19:57 GMT

Available for iOS and Android

Kampuni ya Meta, inayomiliki Facebook, Whatsapp na Instagram leo alfajiri imezindua app mpya iitwayo Threads, ambayo tayari inatajwa kama itakayoleta upinzani halisi dhidi ya Twitter.

App hiyo inakuja wakati Twitter ikiwa kwenye msukosuko mkubwa tangu iliponunuliwa na bilionea Elon Musk ambaye analaumiwa vikali kwa “kuungoroa” mtandao huo wa kijamii.

Lich…

Kwaheri Twitter? Kampuni ya Meta inayomiliki Insta, FB na Whatsapp kesho inazindua app mpya iitwayo THREADS inayolenga kuipiku Twitter

Evarist Chahali — Wed, 05 Jul 2023 07:30:03 GMT

Available for iOS and Android

Kampuni ya Meta, inayomiliki Facebook, Whatsapp na Instagram kesho inazindua app mpya iitwayo Threads, ambayo tayari inatajwa kama itakayoleta upinzani halisi dhidi ya Twitter.

App hiyo inakuja wakati Twitter ikiwa kwenye msukosuko mkubwa tangu iliponunuliwa na bilionea Elon Musk ambaye analaumiwa vikali kwa “kuungoroa” mtandao huo wa kijamii.

Licha ya “m…

WhatsApp sasa inakuruhusu kurekebisha meseji uliyokwishatuma

Evarist Chahali — Wed, 24 May 2023 07:15:06 GMT

Photo by Dima Solomin on Unsplash

Available for iOS and Android

WhatsApp imetangaza kipengele cha kuhariri ambacho hukuruhusu kubadilisha ujumbe ndani ya dakika 15 baada ya kuutuma.

Hadi sasa, njia pekee ya kubadilisha ujumbe wa WhatsApp ilikuwa kwa kuufuta haraka na kisha kuuandika upya kabla hujautuma

WhatsApp ilisema kipengele kipya cha kuhariri kimeanza kusambazwa duniani kote na k…

Meta Verified: Facebook and Instagram launches paid service in the UK

Evarist Chahali — Thu, 18 May 2023 07:45:25 GMT

Available for iOS and Android

The owner of Facebook and Instagram has begun rolling out a paid verification service in the UK.
Meta's subscription service can be compared to "Twitter Blue" which gives users of the social media platform a blue tick from £9.99 a month.
Facebook and Instagram users can sign up for Meta Verified.
The service requires users to be at least 18 years old.
They …

Twitter Blue: zaidi ya nusu ya waliolipia awali watimka

Evarist Chahali — Sat, 06 May 2023 06:26:34 GMT

Available for iOS and Android

Changamoto zinazoukabili mtandao wa kijamii wa Twita tangu ununulie na bilionea Elon Musk ni kubwa zaidi ya ilivyofahamika awali. Kwa mujibu wa takwimu mpya, zaidi ya nusu ya watumiaji wa mtandao huo waliolipia huduma ya malipo inayofahamika kama “Twitter Blue” wamejiondoa kwenye ulipaji.

Tangu Elon alipoanzisha Twitter Blue mwezi Novemba mwaka jana, ni …

#Flashback 03.11.19: Ishara kuwa huenda simu yako imehujumiwa na wahuni wa 'MATAGA' au 'Kikosi Kazi cha Bashite'

Evarist Chahali — Fri, 20 Jan 2023 09:39:26 GMT

#Flashback Novemba 3, 2019

Ishara Kuwa Huenda Simu Yako Imehujumiwa na MATAGA au Kikosi Kazi cha Bashite

Moja ya athari za utawala wa jiwe ambazo Watanzania wataishi nazo muda mrefu pengine bila kufahamu ni jinsi ailivyokivuruga Kitengo kwa kuwaingiza wahuni wa MATAGA. Hilo moja, lakini pengine baya na la hatari zaidi ni nguvu kubwa alizompatia mwanae Bas…

#Flashback 08/12/2019: fahamu kuhusu 'uhandisi jamii' (social engineering)

Evarist Chahali — Thu, 08 Dec 2022 06:31:03 GMT

#Flashback Desemba 8, 2019:

Fahamu Kuhusu Social Engineering

Moja ya matishio ya usalama wako mtandaoni ni pamoja na kitu kinachofahamika kama "social engineering," sanaa ya kuwafanya watu watoe taarifa zao muhimu ambazo zikishapatikana hutumika kuwahujumu.

Japo kuna aina mbalimbali za taarifa ambazo mdukuzi anazihitaji kwa mlengwa, mara nyingi katika soc…

#Flashback: Deepfake - teknolojia ya kutengeneza video feki inayoharibu maisha ya watu wasio na hatia

Evarist Chahali — Fri, 02 Dec 2022 06:00:56 GMT

Makala hii ni moja ya kadhaa ambazo Jasusi aliwahi kuchapisha huko nyuma zikihusiana na teknolojia, na ameonelea ni vema akiziweka hapa kama #flashback

Juni 19, 2019: Unakumbuka "Video Ya Gwajima"? Ilikuwa Halisi Au Feki? Jibu Analijua Mwenyewe Lakini Video Hiyo Ni Mahala Mwafaka Kwa Mie Mtumishi Wako Kukufahamisha Kuhusu Kitu Kiitwacho DEEPFAKE

Naamini w…

#Teknolojia: sasa waweza kujitumia meseji mwenyewe kwenye Whatsapp

Evarist Chahali — Thu, 01 Dec 2022 05:31:59 GMT

Whatsapp sasa inakuwezesha kujitumia meseji mwenyewe. Hata hivyo, pengine unaweza kujiuliza, “nijitumie meseji mwenyewe ili iweje?” Ukweli ni kwamba kuna nyakati nyingi tuna unaweza kuhitaji kujitumia meseji, hususan katika kuhifadhi taarifa. Kwa mfano, umekutana na mtu, anakupa namba yake ya simu lakini huna muda wa kuihifadhi hapohapo, basi unaweza ku…